Liesbeth Homans, Viceminister-president van de Vlaamse Regering en Vlaams minister van Binnenlands Bestuur, Inburgering en Integratie, Wonen, Gelijke kansen, Bestuurszaken en Armoedebestrijding staat ons te woord.

 

De bevoegdheden van de lokale besturen nemen toe. Welke visie schuilt hierachter?

We leggen in ons regeerakkoord de klemtoon op meer autonomie. We geven daarbij vertrouwen aan burgers, bedrijven, scholen,... en dus ook de lokale besturen. Niet alles moet immers in Brussel tot in het kleinste detail geregeld en gecontroleerd worden. Op die manier is er in het verleden een enorme bureaucratie ontstaan van plannen en rapporten die de lokale besturen aan de overheden in Brussel moesten bezorgen. Je kan je dan toch de vraag stellen of dat op het terrein iets bijbrengt. Je dwingt de lokale besturen op die manier bijna om meer tijd daarin te steken dan in het effectief realiseren van zaken.

 

De lokale besturen staan financieel onder druk. Welke oplossingen ziet u hiervoor?

De economische en financiële crisis heeft, net zoals op de andere overheden, ook een effect op de lokale besturen. We kijken daarom goed toe op hun financiële gezondheid. Ze moeten kunnen aantonen dat ze ook op de lange termijn financieel gezond zijn. Dat betekent dat men voorzichtig moet plannen en de juiste keuzes moet maken. Best is dat ze efficiëntieoefeningen doen op hun werking, proberen de belastingdruk niet te laten stijgen en de investeringen op pijl houden. Ik zie dat de lokale besturen op dit vlak ook hun verantwoordelijkheid nemen.

 

U geeft gemeenten de kans om zich tot eind 2016 kandidaat te stellen voor een fusie. In welke gevallen lijkt zo’n fusie vooral interessant?

Ik vind dat gemeenten zich vooral de vraag moeten stellen welke rol zij in de toekomst voor hun inwoners willen spelen en hoe zij zich hierop willen organiseren. Het gaat dus verder dan enkel de vraag stellen hoe de stad of gemeente er vandaag voor staat. We moeten verder durven kijken.

Ik maak wel eens de omgekeerde denkoefening. Stel dat de fusies van de jaren zeventig er nooit waren geweest. Zouden onze gemeenten dan de rol hebben kunnen opnemen die ze vandaag spelen? Met een aanbod in onderwijs, cultuur, welzijn? Ik ben vrij zeker van niet. Ook vandaag moeten we weer durven vooruit kijken. En dat is vooral een zaak die de lokale bestuurders moeten doen. Zij zijn het best geplaatst om deze denkoefening voor hun gemeente te maken en te beslissen of dit een verhaal is waarin ze willen meestappen.